Recap Hội Thảo My Banking Job Phần I: Những mô hình Ngân Hàng Tại Việt Nam

Chiều thứ 7 vừa qua hẳn là một buổi chiều bổ ích với các bạn tham gia buổi chia sẻ My Banking Job cùng diễn giả Võ Trà My – Chuyên viên tư vấn thị trường vốn nợ, Khối Ngân hàng Đầu tư của Ngân hàng Techcombank.

Những chia sẻ về con đường sự nghiệp cùng với sự phân tích về ngành ngân hàng của chị đã giúp hơn 30 bạn sinh viên tham gia hội thảo có một cái nhìn toàn cảnh và hiểu rõ hơn những thách thức mà các bạn sẽ phải đối mặt trên con đường tiến thân trong sự nghiệp. Đồng thời buổi hội thảo còn đề cập và xoáy sâu vào Investment Banking và thực tế của nghiệp vụ này tại Việt Nam.

Do nội dung của buổi chia sẻ gồm rất nhiều mảng liên quan đến các kiến thức về ngành Ngân Hàng, nên Career Me sẽ chia bài viết ra nhiều kỳ để độc giả dễ theo dõi. Bài viết kỳ này tập trung vào những mô hình ngân hàng tại Việt Nam, và tương ứng với nó là các vị trí tuyển dụng và đặc thù công việc để các bạn sinh viên có cái nhìn tổng quan và chuẩn bị cho quá trình ứng tuyển của mình.

Ngân hàng thương mại (commercial banks)

Là các ngân hàng bạn đang nghe trên thị trường. Là các tổ chức đứng giữa, thu tiền gửi của các tổ chức / cá nhân và cho vay các tổ chức / cá nhân khác. Doanh thu các ngân hàng này đến từ phí dịch vụ, trade finance (thanh toán xuất nhập khẩu); chênh lệch lãi suất, và tự doanh.

Hiện tại ở VN có 3 nhóm ngân hàng chính:

  • Nhóm Ngân hàng SOBs (ngân hàng có vốn Nhà nước): Vietcombank, Vietinbank, BIDV, Agribank. Hiện tại chỉ có Agribank có 100% vốn Nhà nước, các ngân hàng khác đã được cổ phần hóa 1 phần. Bên cạnh đó, có 3 Ngân hàng đã được Ngân hàng Nhà nước mua lại với giá 0 đồng và do Nhà nước làm chủ sở hữu, bao gồm: Ngân hàng Xây dựng Việt Nam, Ocean Bank, GPBank.
  • Nhóm Ngân hàng Thương mại Cổ phần: Techcombank, VPBank, MB,Sacombank, ACB, VIB, TPBank, LienVietPostBank,…
  • Nhóm Ngân hàng có vốn nước ngoài và chi nhánh, văn phòng đại diện ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam: có 100% vốn nước ngoài hoặc liên doanh: Standard Chartered, ANZ, Citibank,…

Cấu trúc một ngân hàng thương mại có thể chia theo chiều dọc và chiều ngang

  • Chiều ngang: là các tổ chức ngân hàng đang phục vụ, bao gồm khách hàng cá nhân; khách hàng doanh nghiệp, các định chế tài chính và các trading partner khác.
  • Chiều dọc: corporate structure. Đứng đầu ngân hàng là ban Giám đốc và Hội đồng Quản trị, Ban Kiểm Soát. Bên dưới có các bộ phận:
    • Front office (lễ tân, giao dịch viên, chuyên viên quan hệ khách hàng) giao lưu, tiếp xúc, trực tiếp mang khách hàng về cho ngân hàng – là bộ mặt của ngân hàng.
    • Middle Office: là các bộ phận thực hiện các công việc để phục vụ từng giao dịch của khách hàng nhưng không gặp trực tiếp khách hàng. VD: thẩm định, phê duyệt, phát triển sản phẩm, phát triển mạng lưới, v.v
    • Back office (vận hành)
    • Internal support (marketing, nhân sự, tài chính, IT, … để hỗ trợ các nhiệm vụ hàng ngày tại ngân hàng)

Ngân hàng đầu tư (Investment banking)

Là các tổ chức không có chức năng cho vay hay tín dụng như ngân hàng, chỉ có chức năng tư vấn. Các tổ chức này nhận quỹ và yêu cầu từ các cá nhân/tổ chức (nhà đầu tư – buy side); tìm các cá nhân/tổ chức đang cần vay (người nhận đầu tư – sell side) phù hợp yêu cầu đó và kết nối giữa 2 bên.

  • Ngân hàng đầu tư chịu ít rủi ro; rủi ro chủ yếu do nhà đầu tư chịu.
  • Ngân hàng đầu tư lấy doanh thu từ dịch vụ tư vấn – do nhà đầu tư và các tổ chức cần vốn trả.
  • Nghiệp vụ ngân hàng đầu tư hoạt động trên 3 thị trường chính: Thị trường vốn nợ (trái phiếu), thị trường vốn cổ phần (tư vấn các công ty đầu tư lẫn nhau, mua cổ phiếu, phát hành ra công chúng), và M&A (tư vấn mua bán, sáp nhập).

Players: Các ngân hàng đầu tư ở VN chủ yếu đang hoạt động dưới hình thức công ty chứng khoán, môi giới, công ty quản lý quỹ, và các quỹ đầu tư. Một vài ví dụ có thể kể ra:

  • Các tổ chức quản lý thị trường như SSC (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước). Ở VN hiện có 2 sàn chứng khoán là: sàn chứng khoán Hà Nội và sàn chứng khoán Hồ Chí Minh.
  • Công ty con của các Ngân hàng Thương mại như TechcomSecurities, VPBank Securities, MB Securities, …Đây là những ngân hàng mạnh về mảng tư vấn
  • Công ty chứng khoán khác: BanViet Securities – tư vấn gọi vốn (Sell side), VNDirect, SSI (Môi giới)
  • Các công ty quản lý quỹ và các quỹ đầu tư: VCBF, Vina Capital, Dragon Capital …. (Buy Sides)

TP HCM mạnh về mảng quỹ đầu tư, thị trường vốn cổ phần và thị trường M&A. Tại Hà Nội các công ty chủ yếu về quản lý quỹ và thị trường vốn nợ.

Investment banking có ít vị trí hơn, nên tuyển khó hơn, yêu cầu cao hơn ngân hàng thương mại, yêu cầu các bạn entry level cần có kiến thức rất sâu về tài chính, chứng khoán, kinh tế vĩ mô, phân tích tài chính… Hầu hết các công ty này đều yêu cầu 1-2 năm kinh nghiệm làm việc ở các quỹ nhỏ hơn hay các ngân hàng. Vina Capital và Dragon Capital hầu như không bao giờ tuyển entry level; chỉ tuyển intern. Các quỹ hạn chế tuyển sinh viên mới tốt nghiệp do yêu cầu turnover rate thấp. Tại ngân hàng đầu tư, một giao dịch không diễn ra nhanh như trong ngân hàng thương mại; cả 2 phía khách hàng và nhà đầu tư đều khó tính và có yêu cầu rất cao.

Dù đã rất cố gắng nhưng trong giới hạn thời gian của buổi chia sẻ, vẫn còn rất nhiều những thông tin hữu ích và chuyên sâu khác đã được Career Me hệ thống và đưa vào trong khóa học Banking Career. (Đăng ký tại đây)

Bài viết kỳ tới: Management Trainee và Investment Banking

comments